Waarom je vanaf €77.000 inkomen tot 56-58% marginale belasting betaalt (en niet ‘slechts’ 49,5%)
Veel zzp’ers en werknemers schrikken als hun belastingsoftware of salarisstrookje laat zien dat de marginale druk op extra inkomen rond de €90.000 oploopt tot 56% of zelfs 58%. Dat is fors hoger dan het officiële toptarief van 49,5%. Klopt dit cijfer? Helaas wel, onderstaand lees je daar meer over.
Het officiële hoogste tarief in box 1 (inkomen uit werk en woning) bedraagt in 2025 en 2026 49,5% voor inkomens boven circa €76.800 tot €78.400 (afhankelijk van het jaar). Dit tarief is inclusief de premies voor de volksverzekeringen (AOW, Anw en Wlz). Maar de effectieve marginale belastingdruk – het bedrag dat je écht betaalt over elke extra verdiende euro – ligt hoger. Dat komt door twee belangrijke mechanismen.
1. Afbouw van heffingskortingen
De algemene heffingskorting en vooral de arbeidskorting bouwen af naarmate je inkomen stijgt. Dit betekent dat je bij extra inkomen niet alleen meer belasting betaalt, maar ook (een deel van) je kortingen kwijtraakt en dat effect geeft een extra belastingdruk op de laatst verdiende euro’s.
- De algemene heffingskorting daalt met ongeveer 6,4% over het inkomen boven een bepaalde drempel (rond €29.700 in 2026).
- De arbeidskorting kent meerdere knikpunten en bouwt in de hogere inkomens af met circa 6,51%. Bij inkomens tussen ruwweg €76.000 en €130.000 is dit afbouweffect het sterkst.
2. Inkomensafhankelijke bijdrage Zvw (Zorgverzekeringswet)
Voor zzp’ers en ondernemers komt daar nog de inkomensafhankelijke Zvw-bijdrage bij. Deze bedroeg in 2025 circa 5,26% en daalt in 2026 naar 4,85%, berekend over het belastbare inkomen (tot een maximum van ongeveer €79.400 in 2026). Samen zorgen deze effecten ervoor dat de marginale druk in de zone rond €76.000 tot €130.000 kan oplopen tot ongeveer 56% tot 58%. Precies in het gebied waar veel midden- en hogere inkomens (zoals rond €90.000) zich bevinden, is de druk dus fors hoger dan het kale toptarief.
Voorbeeld van de opbouw (ruwe indicatie 2025/2026)
- Toptarief box 1: 49,5%
- Plus effect van de afbouw van heffingskortingen: +5% tot +8% (afhankelijk van exact inkomen en persoonlijke situatie)
- Plus Zvw-bijdrage voor ondernemers: +4,85% tot 5,26%
→ Totaal effectief: rond de 56-58% op de laatst verdiende euro’s.
Boven een inkomen van circa €130.000–€133.000 bouwt de arbeidskorting volledig af. De marginale druk daalt dan weer terug naar (bijna) het officiële toptarief van 49,5%.
Marginale belastingdruk vs. gemiddelde belastingdruk
Het is belangrijk om onderscheid te maken tussen:
- Marginale druk: wat je betaalt over de laatst verdiende euro’s. Het geeft aan of extra omzet, een bonus of extra uren werken nog lonend is.
- Gemiddelde druk over het hele inkomen ligt bij €90.000 vaak tussen de 35% en 42%, afhankelijk van aftrekposten zoals de zelfstandigenaftrek of hypotheekrente-aftrek.
Wat betekent dit voor jou?
Voor veel zzp’ers en werknemers in het midden- en hogere segment loont het om te kijken naar de marginale druk voordat je besluit meer te gaan werken of te investeren in groei. Een extra omzet van €10.000 kan netto soms maar €4.200–€4.300 opleveren. Tegelijkertijd daalt de druk weer zodra je de hoogste afbouwzone voorbij bent.